W dniach 23-25 kwietnia 2026 r. w Savannah w USA odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa „Alone Together (AT5) – 5th International Pandisciplinary Conference on Solitude in Community”, organizowana przez International Society for Research on Solitude przy współpracy Georgia Southern University.
Wydarzenie zgromadziło badaczy z wielu krajów, którzy analizowali zjawisko samotności i relacji społecznych w świecie współczesnym. Tematyka konferencji była szeroka i interdyscyplinarna – od psychologii i socjologii, przez edukację i zdrowie psychiczne, aż po wpływ nowych technologii na relacje międzyludzkie. W centrum uwagi znalazło się pytanie, jak w coraz bardziej „połączonym” świecie budować realne więzi społeczne i przeciwdziałać izolacji.
W tym międzynarodowym kontekście szczególne znaczenie miało wystąpienie Marcina Janowskiego i Aleksandra Cywińskiego z Uniwersytetu Szczecińskiego. Ich prezentacja pt. „Rural Women’s Associations as instruments for mobilising social potential and mitigating loneliness: the case of small rural communities in Poland” dotyczyła roli kół gospodyń wiejskich jako narzędzia budowania kapitału społecznego i przeciwdziałania samotności na obszarach wiejskich.
To ujęcie wpisuje się w jeden z najważniejszych nurtów współczesnych badań społecznych – poszukiwanie realnych, działających mechanizmów wzmacniania wspólnot lokalnych. Koła gospodyń wiejskich zostały pokazane nie tylko jako organizacje o charakterze tradycyjnym czy kulturowym, ale jako aktywni aktorzy zmiany społecznej, którzy:
- integrują mieszkańców,
- tworzą przestrzeń do budowania relacji,
- przeciwdziałają wykluczeniu i samotności,
- aktywizują społeczności lokalne.
Co istotne, prezentowane wnioski nie były wyłącznie teoretyczne. Ich fundamentem są konkretne badania i doświadczenia zrealizowane w Polsce we współpracy m.in. z naszą Fundacją.
Dr Marcin Janowski był jednym z autorów ogólnopolskiego badania kół gospodyń wiejskich realizowanego w ramach projektu „Pozytywnie nakręcone koła gospodyń wiejskich”. Badanie to pozwoliło uchwycić skalę, potencjał oraz kierunki rozwoju KGW w Polsce, pokazując je jako ważny element tkanki społecznej.
Realizował również badania kapitału społecznego w trzech wsiach Pomorza Zachodniego w ramach naszego projektu „Idee przez wieś”. To właśnie tam – na poziomie lokalnym – analizowano mechanizmy współpracy, zaufania i zaangażowania społecznego, które dziś stanowią podstawę szerszych analiz naukowych.
W efekcie powstała unikalna ścieżka: od lokalnych działań i badań terenowych → przez współpracę sektora społecznego i nauki → aż po międzynarodową prezentację wyników w Stanach Zjednoczonych.
To przykład, który pokazuje coś więcej niż tylko sukces pojedynczego wystąpienia.
To dowód na to, że:
- dobrze zaprojektowane projekty społeczne mogą generować wartościową wiedzę,
- współpraca NGO z naukowcami może prowadzić do realnych rezultatów badawczych,
- lokalne doświadczenia – nawet z niewielkich miejscowości – mogą stać się częścią globalnej debaty.
Dla Polskiej Fundacji Społeczeństwa Przedsiębiorczego to również ważny sygnał, że realizowane działania mają długofalowy sens i wpływ. To, co zaczyna się jako projekt społeczny, może z czasem stać się elementem szerszego dyskursu – naukowego, międzynarodowego i systemowego.
I właśnie w tym tkwi największa wartość tej historii: lokalne inicjatywy, oparte na relacjach i współpracy, mogą mieć zasięg znacznie wykraczający poza swoje pierwotne ramy.
